NL | FR | EN | DE
Contact | Nieuws | Nieuwsbrief | Geavanceerd zoeken     .be
Naar Startpagina
Zoeken

Arbeidsovereenkomst voor deeltijdse arbeid - duur

 

Bijkomende uren   

Begrip  

De deeltijdse werknemer verricht normaal zijn prestaties in het kader van het vastgesteld werkrooster. 

Zijn prestaties zullen dit werkrooster soms overschrijden ; men spreekt dan van « bijkomende uren ». 

Meer specifiek worden de bijkomende uren omschreven als de uren die de overeengekomen arbeidsduur overschrijden, zonder echter de normale duur te overschrijden die door de wet of door de collectieve arbeidsovereenkomst werd vastgelegd. 

Voorbeeld :   

Een deeltijdse werknemer wordt tewerkgesteld gedurende 20 uren per week tewerkgesteld in een vaste regeling en werkrooster. In zijn onderneming bedraagt de normale duur van de arbeidstiijd van een voltijdse werknemer 38 uren per week. Er zijn bijkomende uren, ten belope van 10 uren, wanneer de deeltijdse werknemer ertoe gebracht wordt 30 uren te realiseren in de loop van een week (30-20).  

Voorwaarden 

Het presteren van bijkomende uren is onderworpen aan voorwaarden die moeten worden vastgesteld in sectoriële collectieve arbeidsovereenkomsten

Wanneer een sector niet over dit type collectieve arbeidsovereenkomst beschikt, is het presteren van bijkomende uren onderworpen aan volgende voorwaarden : 

  • de bijkomende uren gepresteerd op vraag van de werkgever mogen enkel mits akkoord van de werknemer;
  • de bijkomende uren gepresteerd op vraag van de werkgever kunnen, wanneer de overschrijding van het vastgesteld werkrooster minstens een uur per week gemiddeld gedurende een kwartaal bedraagt, aanleiding geven tot : 

    • ofwel in een aanpassing van de overeenkomst indien de werknemer hierom verzoekt;
       
    • ofwel in de toekenning van inhaalrust, op voorwaarde dat de duur van de bijkomende uren gepresteerd gedurende het kwartaal gemiddeld 20% van het overeengekomen werkrooster bereikt. Deze inhaalrust moet toegekend worden binnen de dertien weken volgend op het kwartaal. 

  • de bijkomende uren gepresteerd op vraag van de werknemer kunnen aanleiding geven tot een aanpassing van de overeenkomst indien de werknemer hierom verzoekt en indien de overschrijding van het vastgesteld werkrooster minstens een uur per week gemiddeld gedurende een kwartaal bedraagt.       

Vermeldingen in een document

Iedere prestatie van bijkomende uren moet het voorwerp zijn van een vermelding in een goedgekeurd document. Onder de verantwoordelijkheid van zijn werkgever, duidt de werknemer aan wanneer hij begint en eindigt met het presteren van bijkomende uren evenals de tijdens deze periode toegekende pauzes. De ondernemingen die beschikken over een betrouwbaar prikkloksysteem worden vrijgesteld van deze verplichting.  

Overloon   

Bijkomende uren die recht geven op een overloon 

Om het presteren van bijkomende uren te beperken, worden bepaalde bijkomende uren gelijkgesteld met overwerk en openen ze het recht op een overloon. 

Deze regel is enkel van toepassing bij ontstentenis van een collectieve arbeidsovereenkomst die de overschrijdingen van de werkroosters regelt. 

Men moet een onderscheid maken tussen verschillende gevallen : 

Deeltijdse arbeidsovereenkomst met een vast uurrooster gesloten om af te wijken van de minimale wekelijkse grens van « 1/3de tijd »  

Iedere bijkomende prestatie die het overeengekomen uurrooster onmiddellijk voorafgaat of erop volgt, moet vergoed worden met betaling van een overloon van 50% (in geval van prestaties tijdens de werkweek) of van 100% (in geval van prestaties tijdens een zondag of een feestdag). 

Deeltijdse arbeidsovereenkomst met een vaste arbeidsregeling en een vast of een variabel werkrooster   

De prestaties die recht geven op overloon zijn de prestaties uitgevoerd , 

  • In het kader van een vast werkrooster, buiten het werkrooster ; 
  • In het kader van een variabel werkrooster, buiten het bekendgemaakt werkrooster.  

Van deze uren moet men een krediet van 12 uren per maand aftrekken

Voorbeeld   

Deeltijdse arbeidsovereenkomst met een vaste arbeidsregeling (20 uren per week) en een variabel werkrooster  

  

1ste week 

2de week 

3de week 

4de week 

5de week 

  

N.U. 

G.U. 

N.U. 

G.U. 

N.U. 

G.U. 

N.U. 

G.U. 

N.U. 

G.U. 

M 

4 

4 

6 

6 

5 

5 

4 

4 

4 

6 

D 

4 

4 

- 

6 

5 

5 

4 

4 

4 

6 

W 

4 

4 

6 

6 

5 

5 

- 

- 

- 

8 

D 

4 

4 

4 

4 

5 

5 

6 

6 

4 

4 

V 

4 

6 

4 

4 

-- 

- 

6 

6 

4 

4 

Z 

- 

4 

- 

- 

- 

- 

- 

4 

4 

4 

Z 

- 

- 

- 

- 

- 

- 

- 

4 

- 

- 

Totaal 

20 

26 

20 

26 

20 

20 

20 

28 

20 

32 

  

N.U. = normaal uurrooster 

G.U. = gepresteerd uurrooster   

De deeltijdse werknemer heeft 32 uren bovenop zijn normaal uurrooster gepresteerd.    

Van deze 32 uren worden de eerste 12 uren krediet afgetrokken.    

Er blijven 20 uren over die recht geven op de betaling van een overloon.    

Van deze 20 uren werden er 4 gepresteerd op zondag. Er moeten dus 16 uren betaald worden aan 50 % en 4 uren aan 100 %.  

Deeltijdse arbeidsovereenkomst met een variabele arbeidsregeling en een variabel werkrooster   

De prestaties die recht geven op overloon zijn de prestaties uitgevoerd, 

  • hetzij bovenop het geldend werkrooster; 
  • hetzij bovenop de na te leven gemiddelde arbeidsduur. 

Van deze uren moet men een krediet aftrekken dat gelijk is aan het aantal weken dat de referentieperiode telt, x 3 (met een maximum van 39 uren). 

Voorbeeld   

Deeltijdse arbeidsovereenkomst met een variabele arbeidsregeling (gemiddelde wekelijkse arbeidsduur van 20 uren, na te leven over een periode van een kwartaal, hetzij 13 weken) en een variabel werkrooster 

Week 

Vastgesteld uurrooster 

Gepresteerd uurrooster 

Aantal uren boven het vastgesteld uurrooster 

Aantal uren boven de gemiddelde wekelijkse arbeidsduur 

1 

20 

20 

- 

- 

2 

30 

30 

- 

10 

3 

30 

30 

- 

10 

4 

- 

- 

- 

- 

5 

15 

20 

5 

- 

6 

20 

20 

- 

- 

7 

30 

30 

- 

10 

8 

15 

15 

- 

- 

9 

20 

20 

- 

- 

10 

30 

30 

- 

10 

11 

30 

30 

- 

10 

12 

10 

- 

- 

- 

13 

10 

20 

10 

- 

Totaal 

260 u 

265 u 

15 u 

50 u 

  

Het aantal uren krediet bedraagt 13 (weken van de referentieperiode) x 3 = 39 uren.   

Geven recht op de betaling van overloon :   

  • de per week gepresteerde uren boven de overeengekomen gemiddelde arbeidsduur : 50 uren;   
  • de uren gepresteerd boven het uurrooster (en onder de overeengekomen gemiddelde duur om deze niet dubbel te tellen) : 15 uren   

Het totaal bedraagt 65 uren, waarvan men 39 uren krediet moet aftrekken.    

Geven recht op overloon : 26 uren :   

  • aan 50 % indien de prestaties tijdens de week hebben plaatsgevonden;   
  • aan 100 % indien de prestaties plaats hebben gevonden op een zondag of een feestdag.   

Bijkomende uren die recht geven op overloon 

Vanaf het ogenblik waarop de deeltijdse werknemer de normale grenzen van de voltijdse arbeid vastgesteld in de onderneming, overschrijdt, worden er echte bijkomende uren gepresteerd die aanleiding geven tot het recht op overloon en op inhaalrust. 

Wettelijke basis   

  • Art. 29, § 3, van de arbeidswet van 16 maart 1971
  • Koninklijk besluit van 25 juni 1990 tot gelijkstelling van sommige prestaties van deeltijds tewerkgestelde werknemers met overwerk
  • Collectieve arbeidsovereenkomst nr. 35 27 februari 1981, gesloten in de Nationale Arbeidsraad, betreffende sommige bepalingen van het arbeidsrecht ten aanzien van de deeltijdse arbeid 

 

Federale Overheidsdienst Werkgelegenheid, Arbeid en Sociaal Overleg - Gebruiksvoorwaarden - Privacy - Sitemap

AnySurfer, Belgisch kwaliteitslabel voor toegankelijke websites