NL | FR | EN | DE
Contact | Nieuws | Nieuwsbrief | Geavanceerd zoeken     .be
Naar Startpagina
Zoeken

Methodologische opmerkingen en verduidelijkingen

Ondernemingsraden in ondernemingen die gemiddeld tussen 50 en 99 werknemers tewerkstellen  

Een raad moet worden opgericht in de ondernemingen die gewoonlijk gemiddeld ten minste 100 werknemers tewerkstellen. Deze raad moet worden hernieuwd wanneer de onderneming nog gewoonlijk gemiddeld tussen 50 en 99 werknemers telt. In dat geval moet men evenwel niet overgaan tot de verkiezing van de werknemersvertegenwoordigers van de raad. Hun mandaat wordt uitgeoefend door de verkozen personeelsafgevaardigden in het comité. 

De behandeling van de gegevens van deze ondernemingsraden in de brochure resultaten van de sociale verkiezingen is door de jaren heen niet dezelfde geweest: 

Vóór 2008 

In de tabellen met de resultaten van de ondernemingsraden, werden de resultaten van de raden die tussen 50 en 99 werknemers tellen, verrekend op basis van het al of niet invullen van een aparte fiche voor de ondernemingsraad door de contactpersonen in de ondernemingen. Deze aanpak liet echter niet toe om de ondernemingsraden die werden opgericht met de verkozenen van het comité te onderscheiden van de ondernemingsraden waarvoor er effectief een aparte procedure werd opgestart.  

2008 

In 2008 dienden de contactpersonen in de ondernemingen op de fiche comité op de webapplicatie desgevallend aanduiden dat: “er geen verkiezingen hebben plaatsgevonden voor de ondernemingsraad omdat de onderneming gedaald is onder de drempel van 100 werknemers, maar de mandaten voor de ondernemingsraad uitgeoefend worden door de voor het comité verkozen afgevaardigden”. Op die manier konden de ondernemingen die tussen de 50 en 99 werknemers tewerkstellen en waar een ondernemingsraad moest opgericht worden met de verkozenen van het comité duidelijk onderscheiden worden.

Ten gevolge een beslissing genomen door de Minister van Werk, om vanaf 2008 deze cijfers op een systematische wijze mee te tellen, werden in 2008 bepaalde gegevens (het aantal zetels en ook enkele pre-electorale statistische gegevens, met name, het aantal betrokken ondernemingen, het aantal betrokken werknemers en het aantal te begeven mandaten) van deze ondernemingsraden (50-99) op systematische wijze meegeteld bij de algemene cijfers betreffende de ondernemingsraden. 

Vanaf 2012 

Ook in 2012 en 2016 dienden de contactpersonen in de ondernemingen op de fiche comité op de webapplicatie aanduiden dat er geen verkiezingen plaatsgevonden hadden voor de ondernemingsraad omdat de onderneming gedaald was onder de drempel van 100 werknemers, maar dat de mandaten voor de ondernemingsraad uitgeoefend worden door de voor het comité verkozen afgevaardigden. Maar in de tabellen met de resultaten van de ondernemingsraden worden vanaf de sociale verkiezingen van 2012 voor de resultaten de zetels en andere gegevens van de ondernemingsraden in ondernemingen die gemiddeld tussen 50 en 99 werknemers tewerkstellen niet meegeteld.

De resultaten van deze ondernemingsraden in ondernemingen die gemiddeld tussen de 50 en 99 werknemers tewerkstellen zullen in aparte tabellen achteraan deze brochure voorgesteld worden. 

De beslissing om vanaf 2012 deze cijfers niet mee te tellen bij de algemene resultaten van de ondernemingsraden, maar de resultaten in aparte tabellen voor te stellen, werd genomen door de toenmalige Minister van Werk. Het ACV, lid van het begeleidingscomité sociale verkiezingen, tekende bij deze beslissing voorbehoud aan. 

Cijfers  

Het betreft in totaal 651 ondernemingen en heeft betrekking op 1623 verkozenen.  

 

Stopzettingen

 

  1. Als er geen enkele kandidatenlijst wordt ingediend binnen de wettelijke termijn kan de werkgever de procedure stopzetten. 

    Er zijn geen kandidaten om de mandaten op te vullen, er kunnen geen verkiezingen plaatsvinden en het comité of de ondernemingsraad kan niet worden opgericht.

    Voor de sociale verkiezingen van 2016 werden van de 6953 procedures opgestart voor de oprichting van een comité er 1505 stopgezet omdat er geen enkele kandidatenlijst werd ingediend. 

    In vergelijking: voor de sociale verkiezingen van 2012 werden van de 6812 opgestarte procedures voor de oprichting van een comité  er 1280 stopgezet omdat er geen enkele kandidaat was. Voor de sociale verkiezingen van 2016 werden van de 3782 procedures opgestart voor de oprichting van een ondernemingsraad er 632 stopgezet omdat geen enkele kandidatenlijst werd ingediend. 

    In vergelijking: voor de sociale verkiezingen van 2012 werden van de 3592 opgestarte procedures voor de oprichting van een ondernemingsraad er 480 stopgezet omdat er enkele kandidaat was.

    De kiesprocedure wordt ook gedeeltelijk stopgezet voor één of meerdere werknemerscategorieën wanneer geen enkele kandidatenlijst werd ingediend voor deze werknemerscategorieën. 

     
  2. De kiesprocedure wordt echter voortgezet voor de andere werknemerscategorieën waarvoor één of meerdere lijsten ingediend werden.

     
  3. De kiesprocedure kan ook gedeeltelijk worden stopgezet voor één of meerdere werknemerscategorieën wanneer voor de betrokken personeelscategorie slechts één kandidatenlijst werd ingediend door één enkele representatieve werknemersorganisatie of door één enkele representatieve organisatie van kaderleden of één enkele groep van kaderleden, en wanneer het aantal kandidaten voorgedragen op deze lijst lager of gelijk is aan het aantal toe te kennen gewone mandaten. 

 

Slechts 1 kandidaat  

Het aantal effectieve werknemersvertegenwoordigers in de ondernemingsraad en het comité voor preventie en bescherming op het werk bedraagt minimaal 2 en maximaal 27. 

Wanneer er dus maar één werknemer zich kandidaat gesteld heeft of er zijn meerdere kandidaten, maar er is slechts één werknemer verkozen, kan het overlegorgaan niet functioneren. De verkozene geniet wel van de bescherming tegen ontslag. 

Er zijn 3 situaties mogelijk waarbij op het einde van de verkiezingen maar 1 kandidaat verkozen werd: 

  1. Over alle werknemerscategorieën heen is er slechts 1 kandidaat, en deze wordt van rechtswege verkozen; 
  1. Er is voor een bepaalde werknemerscategorie maar één mandaat beschikbaar, maar er worden voor dit ene mandaat meerdere kandidatenlijsten ingediend. 

: er zijn in onderneming X 3 mandaten beschikbaar voor de bedienden en 1 mandaat voor de arbeiders. Bij de bedienden stelt zich niemand kandidaat. Bij de arbeiders zijn er 3 kandidatenlijsten ingediend met 1 tot 2 kandidaten. Slechts één van de kandidaten zal verkozen worden. 

  1. Er zijn meerdere mandaten en meerdere kandidaten, maar slechts één kandidaat wordt verkozen. 

Voorbeeld b: er zijn in onderneming X 2 mandaten beschikbaar voor de bedienden en 2 voor de arbeiders. Er wordt geen enkele kandidatenlijst ingediend voor de arbeiders, maar 3 kandidatenlijsten met telkens 1 kandidaat voor de bedienden. Bijna alle stemmen worden uitgebracht op één kandidatenlijst waardoor de 2 beschikbare mandaten aan deze kandidatenlijst toekomen. Aangezien er maar 1 kandidaat op deze lijst staat, gaat het 2e mandaat verloren. 

Voor 289 verkiezingsprocedures voor het comité voor preventie en bescherming op het werk werd de procedure stopgezet omdat er maar 1 kandidaat verkozen was. Voor 36 van deze 289 waren er wel meerdere kandidaten: ofwel meerdere kandidaten voor 1 mandaat (25) (zie vb. 1) of er waren wel meerdere mandaten, maar er raakte maar 1 kandidaat verkozen (9) (zie vb.2). 

Voor 80 verkiezingsprocedures voor de ondernemingsraad werd de procedure stopgezet omdat er maar 1 kandidaat verkozen was. Voor 70 verkiezingsprocedures was er maar 1 werknemers die zich kandidaat gesteld heeft. Voor 10 van deze 80 procedures waren er wel meerdere kandidaten: ofwel meerdere kandidaten voor 1 mandaat (7) (zie vb. 1) of waren er wel meerdere mandaten, maar raakte maar 1 van de kandidaten verkozen (3) (zie vb.2) . 

Geen overlegorgaan            

Het aantal verkozen effectief afgevaardigden mag niet lager zijn dan 2 om een geldige ondernemingsraad en comité voor preventie en bescherming op het werk te kunnen samenstellen. In alle gevallen waar er minder dan 2 verkozenen zijn, kan er dus geen ondernemingsraad en/of comité opgericht worden. In de ondernemingen waar er geen of slechts 1 kandidaat werd verkozen, zal dus geen overlegorgaan opgericht worden: voor het comité  gaat het over 25,8 %  van de procedures (1794 van de 6953 procedures) en voor de ondernemingsraad over 18,8 % van de procedures (712 van de 3782 procedures). 

In onderstaande tabel kan je per sector het percentage aflezen van ondernemingen die op het einde van de verkiezingsprocedure geen overlegorgaan hebben opgericht omdat er onvoldoende kandidaten werden verkozen (0 of 1 verkozene). Voor de opdeling in sector is gebruik gemaakt van de onderverdeling in 20 grote sectoren. De lijst van 20 grote sectoren en de paritaire comités die ze groeperen kan u hierboven consulteren. 

Sector  

CPBW 

Totaal # CPBW

 

OR 

Totaal # OR 

CPBW + OR 

Totaal # CPBW + OR 

Aanvullend

39,95%

1094

25,61%

570

35,04%

1664

Steenindustrie

70,99%

393

68,28%

186

70,12%

579

Basismetaal

3,45%

29

4,00%

25

3,70%

54

Textiel

10,67%

150

2,56%

78

7,89%

228

Metaalverwerkend

11,50%

574

5,50%

309

9,40%

883

Metaalaanverwant

26,19%

126

16,18%

68

22,68%

194

(Petro)chemie

13,13%

419

4,94%

263

9,97%

682

Agro-voeding

15,43%

363

7,91%

215

12,63%

578

Distributie

17,20%

378

7,77%

193

14,01%

571

Diensten aan ondernemingen en particulieren

53,15%

365

50,00%

190

52,07%

555

Papier en hout

15,38%

130

4,48%

67

11,68%

197

(Grafische) media

26,53%

49

15,38%

26

22,67%

75

Transport

18,21%

368

9,30%

215

14,92%

583

Onderwijs

27,25%

855

43,51%

439

32,77%

1294

Horeca

29,27%

164

11,49%

87

23,11%

251

Gezondheidszorg

17,37%

570

4,56%

307

12,88%

877

Financiële sector

16,04%

106

9,33%

75

13,26%

181

Medisch-pedagogisch & thuishulp

9,81%

479

2,93%

273

7,31%

752

Nutsbedrijven

0,00%

43

0,00%

36

0,00%

79

Sociale organisaties

16,26%

289

7,01%

157

13,00%

446


In onderstaande tabel kan je nagaan hoe het aantal ondernemingen zonder overlegorganen verdeeld is over de ondernemingen naargelang de grootte van de ondernemingen.

Grootte ondernemingen  

  

CPBW 

Totaal # CPBW

 

OR 

Totaal # OR 

-75 werknemers

54,66%

1546

7,69%

117

76 tem 100 werknemers

34,61%

1199

25,00%

116

101 tem 150 werknemers

21,90%

1324

21,65%

896

151 tem 200 werknemers

16,90%

787

18,65%

665

201 tem 500 werknemers

12,15%

1407

16,56%

1310

501 tem 1000 werknemers

8,27%

423

9,73%

411

1001 tem 2000 werknemers

6,82%

176

9,58%

167

2001 tem 3000 werknemers

11,36%

44

12,00%

50

3001 tem 5000 werknemers

13,79%

29

10,00%

30

5001 werknemers en meer

11,76%

17

9,52%

21


In onderstaande tabel kan je nagaan hoe het aantal ondernemingen zonder overlegorganen verdeeld is over de verschillende provincies en gewesten. 

Provincies 

  

CPBW 

Totaal # CPBW

 

OR 

Totaal # OR 

Brussel

27,53%

1006

19,77%

617

Antwerpen

30,42%

1318

22,19%

730

Vlaams-Brabant

25,69%

720

14,46%

408

West-Vlaanderen

26,23%

831

27,06%

425

Oost-Vlaanderen

25,51%

925

19,92%

487

Limburg

29,64%

523

24,81%

262

Waals-Brabant

24,43%

221

8,53%

129

Henegouwen

15,12%

602

9,31%

333

Luik

23,99%

496

15,58%

231

Luxemburg

19,64%

112

11,32%

53

Namen

21,61%

199

8,33%

108

 

Gewesten 

  

CPBW 

Totaal # CPBW

 

OR 

Totaal # OR 

Brussel

27,53%

1006

19,77%

617

Vlaanderen

27,68%

4317

21,54%

2312

Wallonië

20,18%

1630

10,89%

854

België

25,90%

6953

18,85%

3783

 

Verbetering statistische gegevens  

De resultaten die door de ondernemingen werden vrijgegeven, zijn – met behulp van de sociale partners – door de diensten van de FOD Werkgelegenheid, Arbeid en Sociaal Overleg gecontroleerd en indien nodig verbeterd op basis van het officiële proces-verbaal opgesteld en goedgekeurd in de ondernemingen. De databank werd in september 2016 door de sociale partners definitief gevalideerd. Het zijn die resultaten van de gevalideerde databank die het voorwerp uitmaken van een gedetailleerde voorstelling in deze brochure. 

 

Federale Overheidsdienst Werkgelegenheid, Arbeid en Sociaal Overleg - Gebruiksvoorwaarden - Privacy - Sitemap

AnySurfer, Belgisch kwaliteitslabel voor toegankelijke websites