NL | FR | EN | DE
Contact | Nieuws | Nieuwsbrief | Geavanceerd zoeken     .be
Naar Startpagina
Zoeken

Beroep op de inspectie van het Toezicht op het Welzijn op het Werk

De inspectie van het Toezicht op het Welzijn op het Werk

De inspectie van het Toezicht op het Welzijn op het Werk is de bevoegde inspectie die toezicht houdt op de naleving van de volledige wetgeving betreffende het welzijn van de werknemers bij de uitvoering van hun werk.

Er zijn 8 regionale directies in het land.

De inspectie heeft in de eerste plaats een informatierol en geeft de nodige adviezen over de toepassing van de wettelijke bepalingen. Bij inbreuken kan ze ook waarschuwingen geven, de werkgever in gebreke stellen om de situatie binnen een bepaalde termijn in orde te brengen en bepaalde specifieke maatregelen opleggen.

Wanneer, ondanks haar tussenkomst, de inbreuk blijft voortbestaan, kan de inspectie een proces-verbaal opstellen tot vaststelling van de inbreuk dat wordt overgemaakt aan de arbeidsauditeur.

Beroep door de werknemer

Rechtstreeks beroep alvorens de interne procedure te gebruiken

De werknemer kan zich rechtstreeks tot de inspectie van het Toezicht op het Welzijn op het Werk wenden in de volgende gevallen:

  • er werd voor de onderneming geen preventieadviseur psychosociale aspecten aangeduid;
  • de werknemer heeft geprobeerd om de contactgegevens van de preventieadviseur psychosociale aspecten te achterhalen (bijvoorbeeld via het arbeidsreglement) maar is daar niet in geslaagd;
  • er zijn geen interne procedures voorhanden of deze stemmen niet overeen met de wetgeving.

Dit is bijvoorbeeld het geval wanneer de werkgever de werknemer verplicht om verlof te nemen of zich eerst tot hem te wenden alvorens hij naar de preventieadviseur psychosociale aspecten kan gaan of wanneer de werkgever zelf is aangesteld als preventieadviseur psychosociale aspecten.

De inspectie van het Toezicht op het Welzijn op het Werk kan in die gevallen:

  • de werkgever verplichten om, binnen een bepaalde termijn, een preventieadviseur psychosociale aspecten aan te duiden;
  • de werknemer helpen bij het vinden van de contactgegevens van de preventieadviseur psychosociale aspecten (via hun gegevensbank of een onderzoek);
  • de werkgever verplichten om correcte procedures te voorzien.

In zeer ernstige gevallen of wanneer er een reële bedreiging is voor de gezondheid en de veiligheid van de werknemer, kan de inspectie uitzonderlijk maatregelen opleggen aan de werkgever, voor de tussenkomst van de preventieadviseur psychosociale aspecten.

Het onderzoek kan volledig anoniem gebeuren, wat betekent dat noch de klacht, noch de identiteit van de werknemer wordt meegedeeld aan de werkgever.

De werknemer kan de inspectie machtigen om wel zijn identiteit mee te delen aan de werkgever. Dit zal nodig zijn wanneer de inspectie wenst na te gaan of de interne procedure in een individuele situatie correct werd toegepast en geleid heeft tot gepaste maatregelen.

Wanneer het verzoek betrekking heeft op feiten van geweld, pesterijen of ongewenst seksueel gedrag op het werk, geniet de werknemer de bescherming tegen represailles wanneer hij een klacht indient bij de inspectie omdat er geen preventieadviseur psychosociale aspecten werd aangewezen of omdat er geen wettelijke interne procedure is voorzien. De inspectie zal de werkgever op de hoogte brengen van de bescherming tegen represailles.

Het is dus niet opportuun om zich rechtstreeks tot de inspectie te wenden indien:

  • een preventieadviseur psychosociale aspecten werd aangeduid;
  • de werknemer deze preventieadviseur kent;
  • de interne procedure wettelijk is.

De inspectie van het Toezicht op het Welzijn op het Werk zal in deze gevallen geen onderzoek doen van de situatie, maar de werknemer direct doorverwijzen naar de interne procedure. Bovendien zal de werknemer die meent het slachtoffer te zijn van geweld, pesterijen of ongewenst seksueel gedrag op het werk, niet beschermd zijn tegen represailles wanneer hij verkiest om rechtstreeks een klacht bij de inspectie in te dienen (zie: De bescherming tegen represailles). In die gevallen is het dus aangeraden om een beroep te doen op de preventieadviseur psychosociale aspecten of de vertrouwenspersoon van de onderneming.

Beroep na toepassing van de interne procedure

De werknemer kan een klacht indienen bij de inspectie van het Toezicht op het Welzijn op het werk wanneer hij meent dat zijn verzoek tot formele psychosociale interventie:

  • er niet toe heeft geleid dat een einde werd gesteld aan de probleemsituatie, of
  • niet in overeenstemming met de wetgeving werd behandeld.

In deze gevallen controleert de inspectie of de werkgever de interne procedure op een correcte wijze heeft toegepast en gaat ze na of hij passende maatregelen heeft genomen. Ze kan hem bepaalde maatregelen opleggen die rekening houden met de maatregelen die werden voorgesteld in het advies van de preventieadviseur psychosociale aspecten.

Wanneer het formele verzoek betrekking heeft op feiten van geweld, pesterijen of ongewenst seksueel gedrag op het werk, geniet de werknemer de bescherming tegen represailles wanneer hij om een van deze redenen een verzoek indient bij de inspectie.

Beroep door de preventieadviseur psychosociale aspecten

In het kader van een verzoek tot formele psychosociale interventie voor feiten van geweld, pesterijen of ongewenst seksueel gedrag op het werk, moet de preventieadviseur psychosociale aspecten in twee gevallen zelf een beroep doen op de inspectie zonder het akkoord van de werknemer te vragen:

  1. Wanneer hij, voor het verstrekken van zijn advies, vaststelt dat de werkgever geen of geen geschikte bewarende maatregelen heeft getroffen.
     
  2. Wanneer hij, nadat hij zijn advies heeft verstrekt, vaststelt dat de werkgever geen of geen geschikte maatregelen heeft getroffen en dat:

    1. er een ernstig en onmiddellijk gevaar is voor de werknemer.

      Het ernstig en onmiddellijk gevaar bestaat erin dat het vrijwel zeker is dat de werknemer ernstige gezondheidsschade zal oplopen (zoals een depressie) en dat deze schade zich onmiddellijk zal voordoen wanneer geen enkele maatregel wordt getroffen. De eerste tekenen zijn namelijk reeds aanwezig bij de werknemer.

      De werknemer vertoont bijvoorbeeld al tekenen van een depressie en is in ziekteverlof, maar de werkgever geeft geen enkele maatregel getroffen. Een snelle interventie is nodig om te vermijden dat de werknemer, wanneer hij na zijn ziekteverlof terug komt werken, daadwerkelijk een depressie ontwikkelt omdat de slechte arbeidsomstandigheden blijven voortbestaan.
       
    2. de aangeklaagde de werkgever is of deel uit maakt van het leidinggevend personeel.

      Het feit dat de onrechtmatige gedragingen uitgaan van de werkgever of van een lid van het leidinggevend personeel zorgt voor een bijzonder delicate situatie. De doeltreffendheid van de interventie door de preventieadviseur psychosociale aspecten zal namelijk afhangen van de bereidheid van de werkgever. Er valt echter te vrezen dat de werkgever de door de preventieadviseur psychosociale aspecten voorgestelde maatregelen niet zal uitvoeren. In dat geval is de preventieadviseur psychosociale aspecten verplicht om een beroep te doen op de inspectiediensten die de voorgestelde maatregelen afdwingbaar kunnen maken.

Deze verplichting voor de preventieadviseur psychosociale aspecten sluit niet uit dat de werknemer in deze gevallen zelf een beroep kan doen op de inspectie (en dus de bescherming tegen represailles geniet).

Bijkomende inlichtingen

Federale Overheidsdienst Werkgelegenheid, Arbeid en Sociaal Overleg - Gebruiksvoorwaarden - Privacy - Sitemap

AnySurfer, Belgisch kwaliteitslabel voor toegankelijke websites