NL | FR | EN | DE
Contact | Nieuws | Nieuwsbrief | Geavanceerd zoeken     .be
Naar Startpagina
Zoeken

Chemische agentia


 

Voorstelling

Onder chemisch agens verstaat men elk chemisch element of elke chemische verbinding (in zuivere vorm of in een mengsel) zoals deze in natuurlijke staat voorkomt of het resultaat is van, gebruikt of vrijgekomen is (ook in de vorm van afval) bij een beroepsactiviteit, al dan niet opzettelijk geproduceerd en al dan niet op de markt gebracht. Onder stoffen verstaat men chemische elementen en hun verbindingen zoals ze voorkomen in natuurlijke toestand of bij het productieproces ontstaan. Preparaten zijn mengsels of oplossingen die bestaan uit twee of meer stoffen.

Het koninklijk besluit van 11 maart 2002 betreffende de bescherming van de gezondheid en de veiligheid van de werknemers tegen de risico's van chemische agentia op het werk heft voor een groot deel de vroegere reglementering over gevaarlijke stoffen en preparaten op die vervat was in het Algemeen Reglement voor de arbeidsbescherming.

Daarnaast bestaan er ook Europese verordeningen over chemische stoffen, nl. de REACH-verordening (Registratie, Evaluatie en Autorisatie van CHemische stoffen) en de CLP-verordening (Classification, Labelling en Packaging van stoffen en mengsels). 

Risicoanalyse

De werkgevers zijn ertoe gehouden de risico's voor de veiligheid en gezondheid van de werknemers te evalueren die het gevolg zijn van de aanwezigheid op de arbeidsplaats van chemische agentia, en de nodige preventiemaatregelen te nemen.

Om een risicobeoordeling van chemisch agentia uit te voeren, moet de werkgever o.a. rekening houden met:

  • hun gevaarlijke eigenschappen;
  • informatie betreffende veiligheid en gezondheid die hij bij de leverancier moet inwinnen;
  • het niveau, de aard en de duur van de blootstelling via het ademhalingsstelsel, de huid en andere blootstellingswijzen;
  • de omstandigheden tijdens werkzaamheden waarbij chemische agentia betrokken zijn;
  • de eventuele grenswaarden voor beroepsmatige blootstelling of biologische grenswaarden.

Grenswaarden voor beroepsmatige blootstelling

De lijst van grenswaarden voor beroepsmatige blootstelling aan chemische agentia (PDF, 203 KB) werd opgenomen in bijlage I van het koninklijk besluit.

Met het doel deze lijst te wijzigen of aan te vullen, is voor een aantal chemische agentia sinds 15 februari 2010 een publieke raadplegingsprocedure gestart betreffende de wetenschappelijke evaluatie van het gezondheidseffect van de blootstelling aan deze agentia en de haalbaarheidstoetsing.

Afwijkingen en kennisgevingen

Het aanwenden van bepaalde chemische agentia is verboden. De federale minister van Werk kan onder bepaalde voorwaarden een afwijking van dat verbod toestaan (benzidine, vrij siliciumdioxide, ...), in bepaalde gevallen na het advies van de Algemene Directie Humanisering van de Arbeid.

Het aanwenden van bepaalde stoffen en preparaten (waterstofcyanide, ...) kan slechts gebeuren na schriftelijke kennisgeving aan het Toezicht op het Welzijn op het Werk.

REACH-verordening

De REACH-verordening werd in december 2006 goedgekeurd door het Europees Parlement en is op 1 juni 2007 in werking getreden. De meeste verplichtingen nemen een aanvang vanaf 1 juni 2008.

“REACH” staat voor Registratie, Evaluatie en Autorisatie van CHemische stoffen. De verordening voorziet dat de producenten, importeurs en gebruikers moeten beschikken over gegevens over de eigenschappen van die stoffen en over de risico’s voor de gezondheid en het milieu. De industrie krijgt dus een grotere verantwoordelijkheid voor het beheersen van de risico’s.

REACH legt ook op dat de industrie alle bestaande en alle nieuwe stoffen registreert bij een nieuw hiertoe opgericht Europees Agentschap voor chemische stoffen (ECHA).

REACH bepaalt daarnaast dat de lidstaten nationale helpdesks instellen om de producenten, importeurs, gebruikers en overige belanghebbenden informatie te verstrekken. De Belgische nationale helpdesk werd opgericht binnen de FOD Economie, K.M.O., Middenstand en Energie.

CLP-verordening

De CLP-verordening werd in december 2008 goedgekeurd door het Europees Parlement en is op 20 januari 2009 in werking getreden. De verplichtingen voor stoffen dienen ten laatste op 1 december 2010 toegepast te worden en deze voor mengsels dienen ten laatste op 1 juni 2015 toegepast te worden.

“CLP” staat voor Classification, Labelling en Packaging van stoffen en mengsels. Deze term wordt gebruikt om een onderscheid te maken met het mondiale Globally Harmonised System (GHS) dat grotendeels gelijklopend is. De verordening voorziet in indelings-, etiketterings- en verpakkingsregels voor stoffen en mengsels.

Waar REACH voornamelijk een grote impact heeft op producenten en importeurs van stoffen, heeft CLP een grote impact op downstreamusers zoals formulatoren die deze stoffen en mengsels op de markt brengen. De nieuwe CLP-indeling dient voor 3 januari 2011 ter kennis gebracht te worden bij een nieuw hiertoe opgericht Europees Agentschap voor chemische stoffen (ECHA). 

CLP voorziet zoals REACH dat de lidstaten nationale helpdesks instellen om de producenten, importeurs, gebruikers en overige belanghebbenden informatie te verstrekken. De Belgische nationale helpdesk werd opgericht binnen de FOD Volksgezondheid, Veiligheid van de Voedselketen en Leefmilieu.

Meer informatie op deze site

Bij chemische agentia onder het thema Welzijn op het werk vindt u meer informatie en de regelgevende teksten.

Publicaties

De brochures "Gevaarlijke chemische producten – Reeks SOBANE-strategie: het beheer van beroepsgebonden risico’s", "Toxtrainer: handboek van de opleider", "Risktrainer voor kappers", "Veiligheid en hygiëne in chemische laboratoria" kunnen besteld of gedownload worden.
 

Bijkomende inlichtingen

Federale Overheidsdienst Werkgelegenheid, Arbeid en Sociaal Overleg - Gebruiksvoorwaarden - Privacy - Sitemap

AnySurfer, Belgisch kwaliteitslabel voor toegankelijke websites