NL | FR | EN | DE
Contact | Nieuws | Nieuwsbrief | Geavanceerd zoeken     .be
Naar Startpagina
Zoeken

2017 - Realisatie van een verzamelbundel van goede praktijken in ondernemingen inzake preventie van psychosociale risico’s (PSR)

Hoofdthema

2017 Realisatie van een verzamelbundel van goede praktijken in ondernemingen inzake preventie van psychosociale risico’s (PSR)

Subthema

Op verzoek van de FOD Werkgelegenheid, Arbeid en Sociaal Overleg, hebben onderzoekers een onderzoek-actie PSR gevoerd tussen 2014 en 2016 « de uitvoering van een strategie ter preventie van psychosociale risico’s », teneinde 10 ondernemingen te helpen om een strategie in te voeren ter preventie van psychosociale risico’s (PSR) in hun onderneming. Ondanks het feit dat deze ondernemingen aanvankelijk vrijwilligers waren en ondanks de steun van het onderzoeksteam, zijn zeer weinig van deze ondernemingen tot het einde van het proces geraakt dat zich had moeten vertalen door de uitvoering van preventieacties.

De onderzoekers hebben een lijst opgemaakt van de factoren die het gemakkelijk maken en van de hindernissen die werden ondervonden bij het uitwerken van een preventiebeleid van PSR, bij :

  • Het opstarten van een preventiebeleid voor PSR
  • De risicoanalyse
  • De overgang van de risicoanalyse naar het actieplan
  • De uitvoering van het actieplan

De samenvatting van het verslag, in het FR en in het NL, bevindt zich op de site van de FOD Werkgelegenheid :
http://www.werk.belgie.be/moduleDefault.aspx?id=39779 

Een ander project ondersteund door de FOD Werkgelegenheid in 2013 heeft het mogelijk gemaakt om een « Gids voor de preventie van psychosociale risico’s op het werk » te ontwikkelen. Verschillende etappes worden beschreven om de invoering mogelijk te maken van een efficiënt preventiebeleid. http://www.werk.belgie.be/publicationDefault.aspx?id=39970 

Deze gids definieert algemene principes en geeft meer bepaald de nuttige informatie aan die moet worden verzameld in de 5 verschillende etappes van de preventie van PSR. De ondernemingen ondervinden echter moeilijkheden in verband met de manier waarop zij hieraan moeten beginnen, etappes 1 tot 3 van de gids (diagnose door de gegevens te onderzoeken, risicoanalyse en overgang naar het actieplan), en vooral over hoe en met welke tools dit te doen.
Anderzijds, hoewel deze brochure op alle ondernemingen is gericht, lijkt zij reeds te ingewikkeld en te omvangrijk en of te theoretisch voor kleine ondernemingen.

Op het niveau van de wetgeving werden zowel het onderzoek-actie PSR als de gids gerealiseerd om de ondernemingen te helpen bij de primaire preventie en de analyse van de PSR (artikel 3 van het KB van 10 april 2014). De doelstelling van deze opdracht is het concreter maken van de wettelijke verplichtingen van artikel 3 van het KB van 10 april 2014.

De ondernemingen kunnen hulp en advies vragen aan hun externe dienst voor preventie en bescherming op het werk (EDPBW). Zij hebben het echter moeilijk om hun verzoek correct te formuleren want zij kennen wellicht hun noden onvoldoende en niet precies genoeg maar vooral de hulp die zij kunnen verkrijgen van hun EDPBW. De nieuwe tarificatie tussen de ondernemingen en de EDPBW lijkt nog onvoldoende bekend. Het nieuwe koninklijk besluit verduidelijkt nu wat de ondernemingen kunnen verwachten van hun EDPBW. Het is dus noodzakelijk om de rol te preciseren die wordt vervuld door de preventieadviseurs psychosociale aspecten in het kader van de risicoanalyses art. 3 : wat omvat de risicoanalyse ? moet de preventieadviseur psychosociale aspecten preventiemaatregelen voorstellen ? …

Tegenover deze vaststellingen en om de ondernemingen te helpen bij de preventie van PSR lijkt het ons nuttig en belangrijk om geheel het initiatief ter preventie van PSR te illustreren door voorbeelden van goede praktijken die reeds werden ingevoerd in ondernemingen :

  • Van het opstarten van een preventiebeleid voor PSR
  • Van de risicoanalyse
  • Van de overgang van de risicoanalyse naar het acteplan
  • Van de uitvoering van het actieplan

Deze goede praktijken zullen het met name mogelijk maken om de vergemakkelijkende factoren en de hindernissen die werden geïdentificeerd bij het onderzoek-actie PSR concreet te maken.

Timing

2017-2018

Opdrachtgever

Directie van het onderzoek over de verbetering van de arbeidsomstandigheden (DiOVA)

Onderzoeksteam

Miet Lamberts, KuLeuven (HIVA)
Laurianne Terlinden, KuLeuven (HIVA)
Isabelle Hansez, Ulg, unité de valorisation des ressources humaines (VALORH)
Benoit Lothe, Ulg, unité de valorisation des ressources humaines (VALORH)

Onderzoeksopzet

Doestellingen

De belangrijkste doelstelling is dat de opdrachtnemer zich naar een aantal ondernemingen begeeft om de goede praktijken inzake preventie van PSR te verzamelen en te analyseren.

Tegenover specifieke problemen die werden ondervonden, kunnen de ondernemingen nuttige acties invoeren maar zonder rechtstreeks het verband te leggen met een preventiebeleid voor PSR.

Als men hen ondervraagt over de preventie van PSR, gaan zij vaak antwoorden dat niets wordt gedaan terwijl er bijvoorbeeld aanpassingen van de arbeidsorganisatie zijn geweest, een nieuw systeem voor evaluatie van de werknemers, een betere communicatie, een reorganisatie van de werkplaatsen, de invoering van flexibelere werkuren, een opleiding van hun managers en of van hun werknemers over welzijn op het werk, de opleiding van de werknemers om hun competenties te verhogen…

Teneinde zo veel mogelijk goede praktijken van verschillende aard te verzamelen, zullen een groot aantal ondernemingen worden gecontacteerd en geïnterviewd. De selectie van de ondernemingen zal representatief moeten zijn in verband met:

  • De activiteitssector
    • Soort activiteiten: diensten, industrieel, tertiair, verzorging, horeca…
    • Overheidssector en privésector
  • De omvang van de onderneming
  • De verdeling van de leeftijden in de onderneming
  • Het geslacht

De verzamelde goede praktijken moeten worden vergeleken, geanalyseerd, volgens de verschillende etappes van het proces die werden geïdentificeerd in het onderzoek-actie PSR en hierboven aangehaald. Een link zal worden gemaakt om de goede praktijk te illustreren als een vergemakkelijkende factor of als een manier om een hindernis op te heffen, op basis van de factoren en hindernissen die werden naar voren gebracht in het onderzoek-actie PSR.

Het verzamelen van deze goede praktijken zal tot twee elementen leiden:

  • Een tool, aanvullend bij de gids PSR van 2013 van de FOD Werkgelegenheid, die de verschillende etappes van het preventie-initiatief van de PSR zal opnemen (zie onderzoek-actie PSR) en deze zal illustreren door de goede praktijken die zullen verzameld zijn op het terrein. De doelstelling van deze tool zal erin bestaan concreet uit te leggen hoe elke etappe van het preventiebeleid voor PSR uit te voeren tot de uitvoering van het actieplan en hoe het hoofd te bieden aan de mogelijke hindernissen en of hoe het initiatief bevorderen.
  • Een samenvattend document waarin op een anonieme manier een samenvattende fiche van elk van de goede praktijken wordt opgenomen

Bovenop de illustratie van het preventie-initiatief door de goede praktijken, zal de tool op een duidelijke en begrijpelijke manier voor iedereen de verplichte en specifieke elementen voor de PSR beschrijven in verband met de reglementering (risicoanalyse PSR en tarificatie) alsook de rol van de verschillende actoren.

De doelstelling van de tool is dat een werkgever die gemotiveerd is om een preventiebeleid PSR in te voeren de, voldoende concrete, basiselementen kan hebben om op een autonome manier een preventiebeleid in te voeren binnen zijn onderneming.

Tenslotte verwachten wij van de inschrijver aanbevelingen, suggesties over de manier waarop de einddocumenten ruim kunnen worden verspreid opdat hij de doelgroep zou kunnen bereiken die wordt beoogd door het bestek.

Bijkomende inlichtingen

Indien u meer informatie wenst over dit onderzoek of de publicaties, neem dan contact op met de Directie van het Onderzoek over de Verbetering van de Arbeidsomstandigheden (DIOVA), E. Blerotstraat 1 - 1070 Brussel, alain.piette@werk.belgie.be.

Federale Overheidsdienst Werkgelegenheid, Arbeid en Sociaal Overleg - Gebruiksvoorwaarden - Privacy - Sitemap

AnySurfer, Belgisch kwaliteitslabel voor toegankelijke websites